فیلترهای الیاف شیشه و میکروفایبر
تریپلیفسفات سدیم خوراکی (Sodium Tripolyphosphate – STPP)
تریپلیفسفات سدیم خوراکی (STPP، E451) پرمصرف‌ترین فسفات صنایع گوشت و آبزیان است که ظرفیت نگهداری آب را افزایش و افت پخت را کاهش می‌دهد. مناسب سوسیس، کالباس، ژامبون، میگو و پنیر فرآوری‌شده.
تریپلیفسفات سدیم خوراکی (Sodium Tripolyphosphate یا STPP، کد افزودنی E451(i)) با فرمول Na₅P₃O₁₀، پرمصرف‌ترین فسفات صنایع گوشت و آبزیان است. این ماده با افزایش pH و قدرت یونی و جدا کردن پروتئین‌های میوفیبریلی گوشت از یکدیگر، ظرفیت نگهداری آب را بالا می‌برد و در نتیجه افت وزن در پخت و انجماد کاهش می‌یابد و بافت آبدارتر و منسجم‌تری به دست می‌آید. STPP همچنین یون‌های کلسیم و منیزیم را جذب می‌کند و به‌عنوان امولسیفایر و بافر در برخی فرآورده‌های غذایی کاربرد دارد.
کاربردهای تریپلیفسفات سدیم خوراکی
- فرآورده‌های گوشتی: سوسیس، کالباس، ژامبون و گوشت‌های فرآوری‌شده؛ افزایش راندمان، کاهش افت پخت و بهبود قابلیت برش.
- آبزیان: میگو، فیله‌ی ماهی و غذاهای دریایی منجمد؛ کاهش آب‌چک پس از انجماد‌زدایی.
- پنیر فرآوری‌شده: همراه با سایر نمک‌های امولسیفایر برای یکنواختی بافت.
- سایر فرآورده‌ها: بافر و جاذب یون‌های فلزی در برخی پودرها، نودل و فرآورده‌های نشاسته‌ای.
روش استفاده و آماده‌سازی تریپلیفسفات سدیم خوراکی
- فسفات را پیش از نمک در آب سرد حل کنید؛ وجود نمک حلالیت فسفات را کاهش می‌دهد.
- محلول شورابه را تازه تهیه کنید، زیرا پلی‌فسفات‌ها در محلول به‌تدریج آبکافت می‌شوند.
- مقدار مصرف را بر اساس حد مجاز استاندارد ملی تعیین کنید؛ در بسیاری از استانداردها مقدار کل فسفات افزوده در فرآورده‌های گوشتی حدود ۰٫۵ درصد بر حسب P₂O₅ محدود شده است.
- در آبزیان، غوطه‌وری یا تزریق را با زمان و غلظت کنترل‌شده انجام دهید تا جذب آب از حد مطلوب بیشتر نشود.
نکات مصرف تریپلیفسفات سدیم خوراکی
- مصرف بیش از حد طعم صابونی و تلخ و بافت لاستیکی ایجاد می‌کند.
- STPP قلیایی است و pH محصول را افزایش می‌دهد؛ این تغییر بر رنگ و طعم اثر دارد.
- پودر رطوبت‌گیر است و در هوای مرطوب کلوخه می‌شود؛ بسته را دربسته نگه دارید.
- در فرمول‌های گوشتی، ترکیب STPP با پیروفسفات‌ها اثر هم‌افزایی دارد.
نکات ایمنی و نگهداری تریپلیفسفات سدیم خوراکی
- در حد مجاز افزودنی ایمن است، اما مصرف کلی فسفات در رژیم غذایی باید کنترل شود.
- پودر قلیایی است و چشم را تحریک می‌کند؛ از عینک، دستکش و ماسک ضدگرد استفاده کنید.
- در جای خشک و خنک و جدا از اسیدها نگهداری شود.
- برگه‌ی ایمنی (SDS) را مطالعه کنید.
تریپلیفسفات سدیم یا سایر فسفات‌ها؟
STPP برای نگهداری آب در گوشت و آبزیان انتخاب اصلی است. هگزامتافسفات سدیم جاذب قوی‌تر یون‌های فلزی است و بیشتر برای سختی‌گیری و جلوگیری از رسوب به کار می‌رود. تری‌سدیم فسفات قلیایی‌تر است و کاربرد اصلی آن در شست‌وشو و تمیزکاری است.
سؤالات متداول درباره‌ی تریپلیفسفات سدیم خوراکی
تریپلیفسفات سدیم در گوشت چه نقشی دارد؟
این ماده با افزایش pH و جدا کردن پروتئین‌های گوشت، ظرفیت نگهداری آب را افزایش می‌دهد؛ در نتیجه افت پخت کاهش می‌یابد و بافت آبدارتر و منسجم‌تر می‌شود.
حد مجاز مصرف STPP چقدر است؟
حد مجاز در استاندارد هر کشور و برای هر فرآورده تعیین شده است. در بسیاری از استانداردها، مقدار کل فسفات افزوده در فرآورده‌های گوشتی حدود ۰٫۵ درصد بر حسب P₂O₅ محدود شده است.
چرا باید فسفات را پیش از نمک حل کرد؟
نمک حلالیت فسفات را کاهش می‌دهد؛ حل کردن فسفات در ابتدا از ته‌نشینی و پخش ناقص آن جلوگیری می‌کند.
مصرف بیش از حد STPP چه عیبی ایجاد می‌کند؟
مصرف بیش از حد طعم صابونی و بافت لاستیکی ایجاد می‌کند و در آبزیان باعث جذب آب بیش از حد می‌شود.
آیا STPP در آب حل می‌شود؟
بله؛ در آب حل می‌شود و محلول آن قلیایی است. انحلال در آب ولرم سریع‌تر انجام می‌شود.
فرق این گرید با گریدهای دیگر چیست؟
این صفحه مخصوص گرید خوراکی است که برای مصرف در مواد غذایی تولید و کنترل می‌شود. برای خوراک دام، مصارف دارویی یا آزمایشگاهی، گرید مخصوص همان مصرف را انتخاب کنید.
مشخصات فیزیکی و شیمیایی در تب «توضیحات تکمیلی» آمده است.
| نام انگلیسی | Sodium Tripolyphosphate – STPP |
|---|---|
| نام‌های دیگر | STPP؛ E451(i)؛ پنتاسدیم تری‌فسفات |
| فرمول شیمیایی | Na₅P₃O₁₀ |
| شماره CAS | 7758-29-4 |
| جرم مولکولی | 367.86 گرم بر مول |
| ظاهر | پودر یا گرانول سفید |
| حلالیت در آب | حدود 15 گرم در 100 میلی‌لیتر در 25 درجه‌ی سانتی‌گراد |
| اسیدیته | pH محلول 1٪ حدود 9.5 تا 10 |
| شرایط نگهداری | کیسه‌ی دربسته؛ جای خشک (رطوبت می‌گیرد) |
| صنایع مصرف‌کننده | شوینده و پاک‌کننده, غذا و نوشیدنی |
نقد و بررسی‌ها
هنوز بررسی‌ای ثبت نشده است.