سدیم گلوکونات صنعتی (Sodium Gluconate)

سدیم گلوکونات صنعتی (Sodium Gluconate) نمک سدیم اسید گلوکونیک است که از تخمیر گلوکز به دست می‌آید. این ماده پودری سفید، بی‌بو، بسیار محلول در آب و زیست‌تخریب‌پذیر است. مهم‌ترین ویژگی آن توان بالای کلات کردن یون‌های کلسیم، آهن و آلومینیوم در محیط‌های قلیایی و به‌شدت قلیایی است؛ در این شرایط از بسیاری از کلات‌کننده‌های رایج کارایی بیشتری دارد. سدیم گلوکونات در صنعت ساختمان، کندگیرکننده‌ی مؤثر بتن است و در شوینده‌های قلیایی، تمیزکاری فلزات و تصفیه‌ی آب نیز کاربرد گسترده دارد.

کاربردهای سدیم گلوکونات صنعتی

• ساختمان: کندگیرکننده و روان‌کننده‌ی بتن، به‌ویژه در هوای گرم و حمل طولانی‌مدت بتن آماده.
• شوینده و پاک‌کننده: کلات‌کننده در شوینده‌های قلیایی، بطری‌شویی و شست‌وشوی تجهیزات صنعتی.
• فلزات: تمیزکاری و زنگ‌زدایی فولاد و آماده‌سازی سطح آلومینیوم.
• نساجی: جلوگیری از رسوب نمک‌های فلزی در حمام‌های قلیایی.
• تصفیه‌ی آب: بازدارنده‌ی رسوب و خوردگی در سامانه‌های خنک‌کننده.

روش استفاده و آماده‌سازی سدیم گلوکونات صنعتی

• در بتن، مقدار مصرف معمولاً حدود ۰٫۰۵ تا ۰٫۱۵ درصد وزن سیمان است و در آب اختلاط حل می‌شود؛ مقدار دقیق را با آزمون زمان گیرش تعیین کنید.
• در شوینده‌های قلیایی، آن را به‌صورت محلول و به نسبت تعیین‌شده در فرمول اضافه کنید.
• پیش از مصرف انبوه، سازگاری آن را با سایر افزودنی‌های بتن بررسی کنید.

نکات مصرف سدیم گلوکونات صنعتی

• مصرف بیش از حد در بتن گیرش را به‌طور چشمگیری به تأخیر می‌اندازد و مقاومت اولیه را کاهش می‌دهد.
• قدرت کلات‌کنندگی آن در pH بالا بیشتر است و در محیط اسیدی کاهش می‌یابد.
• زیست‌تخریب‌پذیر است و در بسیاری از فرمول‌ها جایگزین مناسبی برای فسفات‌هاست.
• پودر اندکی رطوبت‌گیر است؛ بسته را دربسته نگهداری کنید.

نکات ایمنی و نگهداری سدیم گلوکونات صنعتی

• ماده‌ای کم‌خطر است، اما گرد آن چشم و مجاری تنفسی را تحریک می‌کند؛ از عینک و ماسک ضدگرد استفاده کنید.
• گرید صنعتی برای مصارف خوراکی یا دارویی مناسب نیست.
• در جای خشک و خنک نگهداری شود.
• برگه‌ی ایمنی (SDS) را پیش از کار مطالعه کنید.

سدیم گلوکونات، EDTA یا سیترات سدیم؟

سدیم گلوکونات در محیط‌های به‌شدت قلیایی کلات‌کننده‌ی بسیار مؤثری است و به‌راحتی تجزیه‌ی زیستی می‌شود. EDTA در محدوده‌ی وسیع‌تری از pH عمل می‌کند، اما در محیط زیست ماندگارتر است. تری‌سدیم سیترات کلات‌کننده‌ی ملایم‌تری است و بیشتر در محیط‌های خنثی و مصارف خوراکی به کار می‌رود.

سؤالات متداول درباره‌ی سدیم گلوکونات صنعتی

سدیم گلوکونات در بتن چه نقشی دارد؟

گیرش سیمان را به تأخیر می‌اندازد و روانی بتن را در هوای گرم و زمان حمل طولانی حفظ می‌کند.

مقدار مصرف سدیم گلوکونات در بتن چقدر است؟

معمولاً حدود ۰٫۰۵ تا ۰٫۱۵ درصد وزن سیمان؛ مقدار دقیق با آزمون زمان گیرش تعیین می‌شود.

آیا سدیم گلوکونات زیست‌تخریب‌پذیر است؟

بله؛ به‌سرعت در محیط تجزیه می‌شود.

چرا سدیم گلوکونات در شوینده‌های قلیایی استفاده می‌شود؟

در محیط به‌شدت قلیایی یون‌های کلسیم و آهن را کلات می‌کند و از تشکیل رسوب روی سطوح و تجهیزات جلوگیری می‌کند.

آیا گرید صنعتی خوراکی است؟

خیر؛ برای مصارف خوراکی گرید مخصوص لازم است.

فرق این گرید با گریدهای دیگر چیست؟

این صفحه مخصوص گرید صنعتی است که برای فرایندهای تولیدی و مصارف صنعتی عرضه می‌شود و برای مصارف خوراکی، دارویی یا آرایشی مناسب نیست. برای این مصارف، گرید مخصوص همان کاربرد را انتخاب کنید.

مشخصات فیزیکی و شیمیایی در تب «توضیحات تکمیلی» آمده است.