دی‌کلرومتان صنعتی – متیلن کلراید (Dichloromethane)

دی‌کلرومتان صنعتی (متیلن کلراید) مایع سنگین، بی‌رنگ و بسیار فرار و جزو قوی‌ترین حلال‌های کلردار غیرقابل اشتعال است. قدرت حل‌کنندگی زیاد، نقطه‌ی جوش پایین و عدم اشتعال، آن را برای رنگ‌بری (Paint Stripping)، چربی‌زدایی، چسب‌سازی و تولید فیلم‌های پلیمری پرکاربرد کرده است. این صفحه مخصوص گرید صنعتی است؛ برای آزمایشگاه گرید Extra Pure یا HPLC مناسب‌تر است.

کاربردهای دی‌کلرومتان صنعتی

• رنگ‌بر و پاک‌کننده: ماده‌ی اصلی رنگ‌برها و جرم‌گیر لاک و رزین.
• چسب: حلال چسب‌های پلاستیک (PVC، پلی‌کربنات) و جوش حلالی.
• پلیمر: حلال تولید فیلم سلولز تری‌استات و ریخته‌گری فیلم.
• چربی‌زدایی صنعتی: شست‌وشوی قطعات فلزی و الکترونیکی.
• استخراج و صنایع شیمیایی: حلال استخراج و حلال واکنش در تولید مواد دارویی و آفت‌کش.
• رنگ و پوشش: حلال تکمیلی در برخی پوشش‌های ویژه.

روش استفاده و آماده‌سازی دی‌کلرومتان صنعتی

• حتماً در فضای کاملاً تهویه‌شده یا زیر هود کار کنید؛ بخار آن سنگین‌تر از هوا است و در سطح زمین جمع می‌شود.
• برای رنگ‌بری، حلال را روی سطح بریزید و پس از نرم‌شدن لایه، با اسکنه یا کاردک بردارید.
• برای بازیابی از تقطیر استفاده کنید؛ نقطه‌ی جوش پایین آن بازیابی را آسان می‌کند.

نکات مصرف دی‌کلرومتان صنعتی

• با آلومینیوم، منیزیم و فلزات فعال در حضور رطوبت واکنش می‌دهد؛ از ظرف فولاد ضدزنگ یا شیشه استفاده کنید.
• روی بسیاری از پلاستیک‌ها و لاستیک‌ها اثر دارد؛ سازگاری را قبلاً بسنجید.
• در تماس با شعله یا سطح داغ بالای ۴۰۰ درجه گازهای سمّی (فسژن، هیدروژن کلرید) تولید می‌شود؛ هرگز در نزدیکی جوشکاری یا شعله استفاده نکنید.
• برای نگهداری طولانی، وجود پایدارکننده (استابیلایزر) را در مشخصات بررسی کنید.

نکات ایمنی دی‌کلرومتان صنعتی

• مشکوک به سرطان‌زایی (Carc. 2) است و استنشاق زیاد باعث سرگیجه، بیهوشی و افزایش کربن‌مونوکسید خون می‌شود؛ حتماً از ماسک مناسب (فیلتر ارگانیک) یا هود و تهویه استفاده کنید.
• تماس با پوست باعث خشکی و سوختگی شیمیایی می‌شود؛ از دستکش مناسب (مثل PVA یا Viton) استفاده کنید؛ دستکش لاستیکی معمولی نفوذپذیر است.
• در فضای بسته یا مخزن بدون تهویه استفاده نکنید.
• در بسیاری از کشورها استفاده از آن در رنگ‌برهای مصرفی محدود یا ممنوع شده است.
• برگه‌ی ایمنی (SDS) را مطالعه کنید.

دی‌کلرومتان یا استون؟

دی‌کلرومتان قدرت حلالیت بیشتر دارد و غیرقابل اشتعال است، اما سمّی‌تر و مشکوک به سرطان‌زایی است. استون ارزان‌تر و ایمن‌تر از نظر سمّیت است ولی بسیار قابل اشتعال است و رزین‌های محکم را به خوبی حل نمی‌کند. تری‌کلرو‌اتیلن حلال کلردار دیگری با کاربرد چربی‌زدایی است.

سؤالات متداول درباره‌ی دی‌کلرومتان صنعتی

دی‌کلرومتان چه کاربردی دارد؟

رنگ‌بر، چربی‌زدایی، چسب پلاستیک، تولید فیلم پلیمری و حلال استخراج.

آیا قابل اشتعال است؟

در شرایط معمول نه؛ ولی با گرما تجزیه و گاز سمّی تولید می‌کند.

چرا باید احتیاط کرد؟

بخار آن سمّی و مشکوک به سرطان‌زایی است و در فضای بسته خطر مرگ دارد.

برای رنگ‌بری مناسب است؟

بله، اما در بسیاری کشورها محدود شده و جایگزین‌های امن‌تر پیشنهاد می‌شود.

چطور نگه دارم؟

در ظرف شیشه یا فولاد ضدزنگ دربسته، خنک و دور از نور.

فرق این گرید با گریدهای دیگر چیست؟

این صفحه گرید صنعتی است؛ برای مصرف خوراکی، دارویی یا آزمایشگاهی گرید مربوط به همان مصرف را انتخاب کنید.

مشخصات فیزیکی و شیمیایی در تب «توضیحات تکمیلی» آمده است.