کلرید روی صنعتی (Zinc Chloride)

کلرید روی (ZnCl₂) یکی از محلول‌ترین نمک‌های شناخته‌شده است و آن‌قدر رطوبت‌گیر است که در هوای مرطوب به مایع تبدیل می‌شود. محلول غلیظ آن اسیدی است و اکسیدهای سطح فلز را حل می‌کند؛ به همین دلیل جزء اصلی فلاکس‌های گالوانیزه و لحیم‌کاری است. کلرید روی همچنین الکترولیت باتری‌های خشک روی-کربن، عامل آب‌گیر و کاتالیست در صنایع شیمیایی و ماده‌ی حفاظت چوب است. این صفحه به کلرید روی صنعتی و مصرف آن در فرایندهای تولیدی و صنعتی اختصاص دارد؛ برای آنالیز و کارهای آزمایشگاهی، گرید آزمایشگاهی کلرید روی مناسب‌تر است.

کاربردهای کلرید روی صنعتی

• گالوانیزه: همراه با آمونیوم کلراید در فلاکس گالوانیزه‌ی گرم برای تمیز کردن سطح فولاد پیش از غوطه‌وری در روی مذاب.
• لحیم‌کاری: جزء اصلی روغن لحیم و فلاکس‌های لحیم‌کاری فلزات.
• باتری: الکترولیت باتری‌های خشک روی-کربن.
• صنایع شیمیایی: عامل آب‌گیر و کاتالیست در سنتز آلی و تولید رزین‌ها.
• نساجی و چوب: در فرایندهای تکمیل پارچه و حفاظت چوب.

روش استفاده و آماده‌سازی کلرید روی صنعتی

• پودر را به‌آرامی به آب اضافه کنید؛ انحلال آن گرمازاست و محلول اسیدی می‌شود.
• بسته‌ی باز را بلافاصله ببندید؛ کلرید روی در هوای مرطوب در مدت کوتاهی خیس و مایع می‌شود.

نکات مصرف کلرید روی صنعتی

• در فلاکس گالوانیزه، نسبت کلرید روی به آمونیوم کلراید روی کیفیت پوشش اثر دارد؛ آن را طبق دستورالعمل خط تنظیم کنید.
• محلول کلرید روی فولاد را می‌خورد؛ برای نگهداری از ظرف پلاستیکی استفاده کنید.

نکات ایمنی کلرید روی صنعتی

• خورنده است و باعث سوختگی شدید پوست و آسیب جدی چشم می‌شود؛ از عینک، دستکش و لباس محافظ استفاده کنید.
• بلعیدن آن مضر است؛ تنفس دود آن (در حرارت) به ریه آسیب می‌زند.
• برای آبزیان بسیار سمی است و اثرات طولانی‌مدت دارد.

کلرید روی یا آمونیوم کلراید؟

این دو اغلب با هم در فلاکس‌ها استفاده می‌شوند. کلرید روی اکسیدها را حل می‌کند و لایه‌ای محافظ روی سطح می‌گذارد؛ آمونیوم کلراید صنعتی در حرارت تجزیه می‌شود و سطح را فعال‌تر و تمیزتر می‌کند. فلاکس مضاعف «کلرید روی آمونیوم» ترکیب این دو است.

سؤالات متداول درباره‌ی کلرید روی صنعتی

کلرید روی صنعتی چه کاربردی دارد؟

فلاکس گالوانیزه و لحیم‌کاری، الکترولیت باتری‌های خشک، عامل آب‌گیر و کاتالیست شیمیایی و حفاظت چوب.

چرا کلرید روی مایع می‌شود؟

چون به‌شدت رطوبت‌گیر است و آن‌قدر آب از هوا جذب می‌کند که در آن حل می‌شود.

کلرید روی خطرناک است؟

بله؛ خورنده است و پوست و چشم را می‌سوزاند. با عینک، دستکش و تهویه‌ی مناسب کار کنید.

فرق کلرید روی صنعتی با کلرید روی آزمایشگاهی چیست؟

کلرید روی صنعتی برای فرایندهای تولید، فرمولاسیون و مصارف صنعتی عرضه می‌شود. گرید آزمایشگاهی خلوص بالاتر و ناخالصی‌های مشخص‌شده‌ای دارد و برای آنالیز، تحقیق و کارهای دقیق آزمایشگاهی انتخاب می‌شود.

مشخصات فیزیکی و شیمیایی در تب «توضیحات تکمیلی» آمده است.