دی‌سدیم فسفات دی‌هیدرات – Disodium phosphate Dihydrate

دی‌سدیم هیدروژن فسفات دی‌هیدرات (Na2HPO4·2H2O) نمکی با خلوص دارویی است که به عنوان بافر و منبع فسفر استفاده می‌شود. در پزشکی، یکی از اجزای اصلی “ملین‌های سالین” (Saline Laxatives) و تنقیه‌ها (Enemas) است؛ فسفات‌ها با خاصیت اسمزی خود، آب را به داخل روده می‌کشند و باعث نرم شدن مدفوع و تحریک دفع می‌شوند. در فرمولاسیون‌های تزریقی (Parenteral)، به عنوان بافر برای تنظیم pH محلول در محدوده فیزیولوژیکی (۷.۴) استفاده می‌شود تا از تحریک بافت و تخریب دارو جلوگیری کند. همچنین در تولید قطره‌های چشمی برای جلوگیری از سوزش چشم کاربرد دارد.

در صنایع غذایی و دارویی، به عنوان “سکسترانت” (Sequestering agent) عمل کرده و با حذف یون‌های کلسیم، از لخته شدن یا رسوب مواد جلوگیری می‌کند (مثلاً در شیر خشک نوزادان). این فرم دی‌هیدرات پایداری خوبی در شرایط محیطی دارد.

کاربردها و مصارف

• بافرینگ داروهای تزریقی و قطره‌های چشمی.
• ماده موثره در ملین‌های فسفاتی و تنقیه‌ها.
• مکمل فسفر در تغذیه وریدی (TPN).
• جلوگیری از رسوب کلسیم در فرمولاسیون‌ها.

نکات ایمنی

• هشدار: مصرف بیش از حد ملین‌های فسفاتی می‌تواند باعث نارسایی کلیه (نفروپاتی فسفات) شود.
• نگهداری: در ظرف دربسته و جای خشک.